Co to znaczy stanław wyspiański życiorys definicja.

Kim był i co zrobił STANISŁAW WYSPIAŃSKI biografia. Czym zasłużył teoretyk teatru, projektant.

Czy przydatne?

Postać STANISŁAW WYSPIAŃSKI biografia

Kim był STANISŁAW WYSPIAŃSKI, co zrobił: 1 5 stycznia 1 8 6 9 - 2 8 listopada 1 9 0 7Stanisław Wyspiański to rysownik, pisarz, dramaturg, teoretyk teatru, projektant dekoracji scenicznych, prof. Akademii Sztuk Pięknych, a nawet artysta mebli, których historię poznać możemy dzięki esejowi Tadeusza Żeleńskiego-Boya (Historia pewnych mebli). Był jednym z w najwyższym stopniu niepospolitych twórców doby Młodej Polski. Wyspiański był uczniem Jana Matejki, z którym pracował pomiędzy innymi przy polichromii w kościele Mariackim w Krakowie, był również studentem wydziału filozoficznego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zwiedził Włochy, Niemcy i Francję. W 1896 r. zaczął pracę nad witrażami w kościele franciszkanów w Krakowie. Był poprzez krótki czas współredaktorem (wraz ze Stanisławem Przybyszewskim) krakowskiego czasopisma "Życie". W 1898 r. zadebiutował jako dramaturg na scenach krakowskich - wystawiono wtedy Warszawiankę. Poczynając od tego dramatu, prawie co roku w latach kolejnych ukazywały się następne dzieła o tematyce mitologicznej, biblijnej, patriotycznej czy socjalnej. Wystarczy tu wspomnieć utwory takie jak: Lelewel, Noc Listopadowa, Sędziowie, Zygmunt August czy Wyzwolenie. Nie powiodło się Wyspiańskiemu objąć stanowiska dyrektora teatru miejskiego w 1905 r. W tym czasie twórca był już poważnie chory, zmarł dwa lata potem. Pochowany został w Krakowie, w kościele na Skałce pośród innych znakomitych Polaków. W 1901 r. odbyło się w Bronowicach wesele pisarza Lucjana Rydla z chłopką Jadwigą Mikołajczykówną. Wydarzenie to stało się kanwą dla najsłynniejszego dramatu Wyspiańskiego - Wesele. W pierwszym akcie - realistycznym - opisane zostało artystyczne środowisko Krakowa w konfrontacji ze światem chłopskim. Pozostałe dwa akty to symboliczna wizja Polski i rozrachunek z jej przeszłością i ostra krytyka teraźniejszości. Dzieło ukazało postawy Polaków wobec kwestie narodowej, plany i nadzieje powiązane z możliwym odzyskaniem niepodległości. Żadna z przedstawionych w dramacie warstw socjalnych nie jest w stanie, wg Wyspiańskiego, doprowadzić do zbrojnego czynu. Autor skrytykował postawę bierności, życia złudzeniami i lojalizmu wobec zaborców. Ukazał niechęć Polaków do działania, a również skupianie się na wyrazach, sporach i różnicach prowadzących do nieporozumień i wzajemnych konfliktów. Finalny chocholi taniec to symboliczne przedstawienie ogarniającego naród zastoju, marazmu i stagnacji. Jako reformator teatru słynął Wyspiański nie tylko ze śmiałych i pełnych rozmachu przedstawień, lecz również z koncepcji mówiącej o tym, że teatr jest syntezą sztuk. Z tego powodu w jego utworach dramatycznych tak istotną rolę pełni na przykład muzyka. Wystarczy tu wspomnieć o słynnym chocholim tańcu z Wesela. Ważną funkcję pełnią także didaskalia, objaśniające czytelnika dramatu w sprawie scenografii, która opisana zostaje z zaskakującymi detalami, na przykład w Wyzwoleniu, gdy w akcie pierwszym rozlega się grzmot, poeta tłumaczy, w jaki sposób uzyskać zamierzony sukces w teatrze. Wyspiański malował nie tylko freski i witraże, znane są również wykonane poprzez niego portrety rodziny: żony i dzieci. W muzeum jego imienia w Krakowie do dziś podziwiać można jego impresjonistyczne, nastrojowe pejzaże miejskie - nocy na krakowskiej ulicy z widokiem na Wawel czy mgieł rozpościerających się nad łąkami. W muzeum tym znaleźć również możemy kostiumy teatralne, projektowane poprzez autora Wesela dla znakomitych aktorów tamtych czasów. (MF)

Kim jest Wyspiański Stanisław znaczenie w Słownik biografia S .